Een presentatie voorbereiden: de vijf beste tips

Moet jij een presentatie voorbereiden als onderdeel van je studie? Dan wil je natuurlijk indruk maken. Maar wat kun je daar tegenop zien, zo’n praatje voor de klas. Besef echter dat bijna iedereen dat eng vindt. Vergeet angst voor spinnen, grote hoogtes of bang zijn in het donker, onderzoek wijst uit dat mensen het meest in paniek raken bij de gedachte aan spreken in het openbaar. Toch zit die angst bijna altijd tussen de oren. Zo’n presentatie hoeft helemaal niet zo eng te zijn als jij denkt. Vandaag daarom een paar tips om je goed voor te bereiden en een perfecte indruk te maken met je presentatie.


presentatie voorbereiden


1. Voorbereiding: weet alles over je onderwerp

Je kunt nog zo’n zelfverzekerde persoon zijn, als je je slecht hebt voorbereid sla je een flater. Een presentatie moet niet alleen met overtuiging gebracht worden, hij moet inhoudelijk gewoon goed in elkaar zitten. Kies een onderwerp uit dat je interesse heeft en verdiep je erin. Schrijf belangrijke feiten op, bijzondere aspecten, dingen die de nieuwsgierigheid wekken en misschien een leuke anecdote over het onderwerp zelf of over belangrijke mensen die ermee te maken hebben (gehad). Als je je presentatie verdeelt in hapklare brokken informatie, is het gemakkelijker te onthouden dan wanneer je je kapot staart op grote lappen tekst. Deze ‘brokken’ kun je vervolgens gieten in een mooi, boeiend verhaal.

2. Maak er een mooi verhaal van

Er een pakkend verhaal van maken betekent niet dat je de hele presentatie uit moet schrijven. Je gaat het uiteraard niet voorlezen. Het verhaal vertel je aan de hand van bullet points en korte zinnen die je op papier zet als geheugensteun. Wat wel belangrijk is, is dat je net als bij een artikel, begint met een globale introductie om de context te schetsen van je onderwerp waarna je inzoomt en een aantal zaken in meer detail uitlegt. Die uitleg illustreer je aan de hand van voorbeelden, anecdotes en natuurlijk goed beeldmateriaal. Zorg voor voldoende afwisseling zodat je de aandacht van je publiek vasthoudt. Probeer ook wat interactie te krijgen met je publiek door ze een vraag te stellen. Wanneer je genoeg weet over jouw onderwerp en je goed hebt voorbereid, is er niks om je zorgen over te maken. Je begint met je introductie, en houdt je briefje bij de hand om jezelf te begeleiden van het ene punt naar het volgende punt.


  • INTRODUCTIE: waar gaat het over en wat is het probleem dat je aan de kaak stelt? / wat maakt het interessant, juist nu?

  • HOOFDVERHAAL: hierin ga je dieper in op het onderwerp aan de hand van voorbeelden, anecdotes, afbeeldingen en belangrijke feiten. Bouw ook een of twee vragen in aan je publiek, om ze bij de les te houden. Dit is het langste deel van je presentatie, maar zorg er ook voor dat je niet te lang uitwijdt over één bepaald ding en de aandacht van je publiek kwijtraakt. Maak er een leuke mix van. Ga wat dieper in op een feit, noem de belangrijkste zaken, maar zorg er steeds voor dat het verhaal in balans is.

  • CONCLUSIE: aan het eind van je presentatie ga je nog even kort in op de dingen die je hebt besproken, aan de hand van een afbeelding of powerpoint slide met een samenvatting in bullet points.


  • presentatie voorbereiden


3. Oefen hardop en met een stopwatch

Jezelf hardop in de woonkamer horen praten klinkt een beetje idioot, maar het helpt enorm. Door je presentatie hardop te oefenen, raak je gewend aan je eigen stem en merk je welke zinnen goed lopen en wat je beter anders kunt formuleren. Je merkt ook wanneer het misschien wat te lang duurt en waar je het beter wat kunt inkorten. Je kunt jezelf ook opnemen op video om te zien hoe je presenteert, hoe je houding is en wat je eventueel nog kunt verbeteren. Door met een stopwatch te werken, of gewoon de klok in de gaten te houden, zorg je er bovendien voor dat jouw presentatie goed getimed is. Je kunt bijvoorbeeld met jezelf afspreken dat voor een half uur durende presentatie, je voor je introductie maximaal 10 minuten uittrekt, voor je hoofdverhaal 15 minuten en voor de conclusie 5.


4. Voorkom death by powerpoint

Niemand wil eindeloos powerpoint slides lezen met daarop het hele verhaal uitgeschreven. Beperk je tot een aantal goede, passende afbeeldingen, of zelfs korte videofragmenten die het onderwerp illustreren, ondersteund door enkele powerpoint slides met samenvattende punten. Je wilt uiteindelijk dat de mensen met aandacht naar jou luisteren en zich niet blind staren op het grote scherm dat volstaat met text.


voorbereiden presentatie


5. Ademhaling en lichaamshouding bij presentaties

Zelfs met een grondige voorbereiding zul je je waarschijnlijk toch nog wat nerveus voelen vooraf aan je presentatie. Dat is alleen maar goed, een beetje spanning zorgt ervoor dat je gefocust bent. Sta je toch nog teveel te trillen en voel je je hartslag in je keel, dan zijn er een paar handige technieken om je rustiger te voelen.


  • WEES RUIM OP TIJD
    Te laat binnen komen en dan overhaast je presentatie beginnen zorgt voor extra stress en zenuwen, zeker als je ook nog moet uitzoeken hoe de powerpoint werkt en iedereen al in de zaal zit. Ga gewoon ruim op tijd van huis.
  • HAAL DIEP ADEM
    Als we nerveus zijn, trekken onze spieren aan en soms houdt je zelfs je adem in. Haal daarom diep adem om zuurstof naar je hersenen te krijgen en je lichaam te ontspannen. Doe dit voorafgaand aan je presentatie, maar ook tussendoor.
  • PAUZES 
    Wees niet bang om te vertragen en pauzes te gebruiken in je spraak. Pauzeren kan worden gebruikt om bepaalde punten te benadrukken en een ontspannener indruk te maken. En even adem te halen!
  • GLIMLACH
    Glimlachen verhoogt endorfines, vervangt angst door kalmte en geeft je een goed gevoel over je presentatie. Af en toe glimlachen toont ook vertrouwen en enthousiasme aan de menigte.
  • DRINK WATER
    Een droge mond is een veel voorkomend angstverschijnsel. Voorkom dit door genoeg water te drinken voordat je praat (wel even naar de WC gaan voordat je begint!). Houd ook een glas water binnen handbereik tijdens de presentatie.
  • STA ZELFVERZEKERD
    Het oefenen van zelfverzekerde lichaamstaal is een goede manier om je voor te bereiden. Wanneer je lichaam fysiek zelfvertrouwen uitstraalt zal je brein dit voorbeeld volgen. Wat je ook doet, ga in elk geval niet zitten, dat is te passief. Het klinkt misschien gek, maar vijf minuten van te voren even ergens in je eentje (op het toilet of in de gang) de houding aannemen van een Power Ranger of de Hulk doet wonderen! Kin omhoog, gebalde vuisten in de lucht, diep inademen door je neus en uit door je mond. Probeer het maar eens.